Mój dysk twardy zaczął ostatnio wyświetlać ostrzeżenia o uszkodzonych sektorach, a dostęp do plików stał się powolny i zawodny. Szukam rekomendacji bezpiecznych narzędzi do naprawy dysku z uszkodzonymi sektorami, a także porady, czy powinienem próbować go naprawiać, czy raczej skupić się na wykonaniu kopii zapasowej i wymianie dysku.
Jeśli na dysku jest cokolwiek, na czym Ci zależy, nie zaczynaj od naprawy. Zacznij od skopiowania z niego danych.
Dopóki Windows nadal widzi dysk, nawet jeśli pojawia się tylko w Zarządzaniu dyskami albo prosi o jego sformatowanie, najpierw skopiuj to, co się da. Wiele narzędzi naprawczych zapisuje zmiany w systemie plików, tablicy partycji lub uszkodzonych obszarach dysku. To może być w porządku w przypadku sprawnego dysku z błędem logicznym, ale przy uszkadzającym się dysku może utrudnić odzyskiwanie danych.
Poza tym oprogramowanie do naprawy dysków to dość szeroka kategoria. Niektóre aplikacje służą do odzyskiwania plików. Inne do sprawdzania fizycznego stanu dysku. Jeszcze inne próbują odbudować partycje lub poradzić sobie z uszkodzeniem systemu plików. Nie oczekiwałbym, że jedno narzędzie będzie najlepsze we wszystkim.
Trzy, na które bym spojrzał, to:
Disk Drill to narzędzie, którego spróbowałbym najpierw, jeśli celem jest odzyskiwanie plików. Przydaje się, gdy dysk staje się RAW, Windows mówi, że trzeba go sformatować, albo pliki zniknęły. Bezpieczniejsze podejście zwykle polega na odzyskaniu danych przed próbą naprawy samego dysku. Program potrafi też utworzyć obraz bajt po bajcie, co ma znaczenie, jeśli dysk jest niestabilny, bo możesz pracować na kopii zamiast dodatkowo obciążać oryginał. Monitorowanie S.M.A.R.T. to też miły dodatek.
Zalety
- Dość prosty w użyciu.
- Dobry do dysków RAW, sformatowanych i uszkodzonych.
- Potrafi utworzyć obraz uszkadzającego się dysku przed odzyskiwaniem.
- Obejmuje monitorowanie stanu dysku.
Wady
- Nie jest przeznaczony do naprawy tablic partycji.
Victoria HDD/SSD to bardziej narzędzie diagnostyczne, zwłaszcza jeśli podejrzewasz uszkodzone sektory. Jeśli dysk działa bardzo wolno, zawiesza się albo zachowuje się niestabilnie, Victoria może wykonać skan powierzchni, pokazać słabe lub wolne sektory i spróbować remapowania. Nie jest tak przyjazna dla początkujących, ale daje znacznie jaśniejszy obraz tego, co faktycznie jest nie tak z dyskiem. Tylko nie traktuj remapowania jak prawdziwej naprawy uszkodzeń fizycznych. To głównie mówi dyskowi, żeby unikał uszkodzonych obszarów.
Zalety
- Darmowe.
- Mocne narzędzia do skanowania powierzchni i wykrywania uszkodzonych sektorów.
- Potrafi remapować niestabilne sektory.
- Pokazuje szczegółowe dane S.M.A.R.T.
Wady
- Wymaga więcej wysiłku, żeby je zrozumieć.
- Nie służy do odzyskiwania usuniętych plików.
Hard Disk Sentinel to narzędzie, którego użyłbym, żeby zdecydować, czy dysk nadal jest godny zaufania. Monitoruje dane S.M.A.R.T., temperatury, liczniki sektorów i inne sygnały ostrzegawcze. To bardziej narzędzie do monitorowania i zapobiegania niż do naprawy, ale jest przydatne, jeśli próbujesz ustalić, czy starszy HDD powinien nadal być używany, czy lepiej go wymienić.
Zalety
- Bardzo szczegółowe raporty o stanie dysku.
- Dobry system wczesnego ostrzegania przed awarią dysku.
- Działa z dyskami HDD, SSD, dyskami USB i konfiguracjami RAID.
Wady
- Nie odzyskuje plików.
- Nie naprawia uszkodzonych partycji.
Jeśli dysk ma uszkodzone sektory, klika, rozłącza się, zawiesza podczas odczytu albo statystyki S.M.A.R.T. stale się pogarszają, nie marnuj dnia na rzucanie w niego narzędziami naprawczymi. Odzyskaj ważne pliki, a potem wymień dysk. Oprogramowanie może pomóc przy problemach logicznych, ale nie cofnie fizycznego zużycia. A jeśli dysk w ogóle nie jest wykrywany albo wydaje wyraźne mechaniczne odgłosy, przestań go używać i rozważ profesjonalną usługę odzyskiwania danych, zanim dane przepadną bezpowrotnie.
Uszkodzone sektory to zwykle ostrzeżenie o konieczności wymiany, a nie projekt naprawczy. Być może uda się sprawić, by dysk był czytelny wystarczająco długo, aby skopiować dane, ale nie planowałbym jego „naprawy” i przywracania do normalnego użytku.
Zgadzam się z @mikeappsreviewer co do wykonania obrazu w pierwszej kolejności, ale tutaj byłbym szczególnie ostrożny z narzędziami Windows. Uruchomienie chkdsk /r na dysku, który już ma problemy, może trwać bardzo długo i dalej obciążać słabe obszary. Może uporządkować błędy systemu plików, ale jeśli dysk fizycznie ulega awarii, może też sprawić, że odzyskasz mniej danych. To samo dotyczy narzędzi, które obiecują „naprawę uszkodzonych sektorów”. Zwykle wymuszają odczyty/zapisy albo wywołują remapowanie. To jest przydatne po zabezpieczeniu plików, a nie przedtem.
Moja kolejność byłaby taka: przestań używać dysku do normalnej pracy, najpierw skopiuj najważniejsze pliki, jeśli są widoczne, a następnie wykonaj obraz, jeśli dysk nadal jest wystarczająco stabilny. Potem użyj oprogramowania do odzyskiwania na obrazie, a nie na oryginalnym dysku. Disk Drill dobrze nadaje się do takiego procesu odzyskiwania plików, zwłaszcza jeśli dysk przeszedł w stan RAW albo brakuje folderów, ale traktowałbym go jako narzędzie do odzyskiwania, a nie magiczny przycisk naprawy.
Po zabezpieczeniu danych sprawdź wartości SMART za pomocą czegoś takiego jak CrystalDiskInfo lub Hard Disk Sentinel. Jeśli widzisz, że liczba realokowanych sektorów, sektorów oczekujących albo błędów niekorygowalnych rośnie, wycofaj dysk z użytku. Wymiana dysku z narastającą liczbą uszkodzonych sektorów jest tania w porównaniu z czasem, który zmarnujesz na ciągłe pilnowanie go.
Nie uruchamiaj pełnego skanowania naprawy powierzchni, dopóki nie będziesz wiedzieć, czy stan dysku pogarsza się z godziny na godzinę.
Wiele porad dotyczących naprawy uszkodzonych sektorów pomija nudną część: uszkodzone sektory nie są wszystkie takie same. Jeśli Windows zgłasza uszkodzenie systemu plików, bo komputer się zawiesił lub utracił zasilanie, narzędzia naprawcze mogą pomóc. Jeśli nośnik fizycznie ulega awarii, narzędzia naprawcze głównie sprawiają, że dysk odczytuje te same słabe miejsca w kółko. To właśnie wtedy ludzie zamieniają częściowo czytelny dysk w dysk, który znika podczas uruchamiania.
Zgadzam się z ogólnym kierunkiem powyżej, ale byłbym jeszcze bardziej wybiórczy co do tego, co kopiować najpierw. Nie zaczynaj od przeciągania całego folderu użytkownika, jeśli dysk się zawiesza. Najpierw skopiuj rzeczy, których nie da się odtworzyć: dokumenty, zdjęcia, pliki projektów, bazę haseł, dokumenty podatkowe, cokolwiek jest ważne. Biblioteki Steam, pobrane pliki, instalatory i foldery systemowe Windows zostaw na później. Uszkodzony dysk może zmarnować sześć godzin, próbując ponownie odczytać jeden plik filmu, podczas gdy twoje ważne małe pliki nadal będą tam leżeć nieskopiowane.
Praktyczna kolejność, jakiej bym użył:
- Przestań uruchamiać z tego dysku, jeśli jest to dysk systemowy.
- Podłącz go jako dysk dodatkowy, najlepiej przez stabilne połączenie SATA, jeśli to możliwe. Stacje dokujące USB są wygodne, ale wadliwa stacja lub słaby zasilacz mogą sprawić, że uszkodzony dysk będzie wyglądał na bardziej uszkodzony.
- Najpierw skopiuj pliki o najwyższej wartości.
- Jeśli dysk nadal się zawiesza, utwórz jego obraz zamiast przeglądać go w Eksploratorze.
- Jeśli możesz, uruchom oprogramowanie do odzyskiwania na obrazie, a nie na oryginale.
- Dopiero gdy dane będą bezpieczne, uruchom diagnostykę lub próby naprawy.
Jeśli chodzi o narzędzia, mój podział byłby dość prosty. CrystalDiskInfo nadaje się do szybkiego sprawdzenia stanu. smartctl jest lepszy, jeśli dobrze czujesz się z narzędziami wiersza poleceń. Disk Drill jest rozsądnym wyborem, jeśli potrzebujesz bardziej przyjaznej aplikacji do odzyskiwania, a szczególnie jeśli skanujesz obraz lub próbujesz odzyskać dane z woluminu RAW albo uszkodzonego. Nie traktowałbym go ani żadnego podobnego narzędzia jako programu do naprawy uszkodzonych sektorów. To jest do odzyskiwania plików.
Do tworzenia obrazu problematycznego dysku GNU ddrescue nadal jest narzędziem, któremu ufałbym bardziej niż zwykłemu oprogramowaniu do klonowania, ponieważ potrafi pomijać uszkodzone obszary i wracać do nich później, zamiast utknąć na zawsze przy pierwszym poważnym problemie. Nie jest tak przyjazny jak aplikacja dla Windows, więc jest tu pewien kompromis. Jeśli dane są bardzo cenne, a dysk wydaje dźwięki, rozłącza się lub potrzebuje kilku minut, żeby się pojawić, to jest moment, w którym samodzielne działania stają się ryzykiem.
Uważaj z chkdsk /r. Ludzie polecają go bez przerwy, bo brzmi jak właściwe polecenie, ale to ciężki test odczytu połączony z naprawą systemu plików. Na zdrowym dysku z logicznymi uszkodzeniami, w porządku. Na umierającym dysku może spędzić mnóstwo czasu na mieleniu słabych sektorów. chkdsk /f jest lżejszy, ale i tak nie uruchamiałbym go przed skopiowaniem lub utworzeniem obrazu czegokolwiek ważnego.
Ukrytym problemem jest to, że udana naprawa może dać fałszywe poczucie bezpieczeństwa. Windows może oznaczyć uszkodzone klastry, aby system plików ich unikał, albo dysk może wewnętrznie zmapować sektory ponownie, i przez jakiś czas wszystko wygląda normalnie. To nie znaczy, że powierzchnia przestała się pogarszać. Jeśli w ogóle pojawiają się sektory oczekujące, realokowane sektory lub błędy niekorygowalne, wymieniłbym dysk. Jeśli te liczby rosną, nie używałbym go nawet do kopii zapasowych.
Więc tak, używaj narzędzi, ale we właściwej roli. Najpierw odzyskiwanie, potem diagnoza, naprawa na końcu. Jeśli pliki są ważniejsze niż koszt nowego dysku, załóż, że czas tego dysku już się kończy.
Spodziewaj się, że dysk będzie jednorazowy, nawet jeśli jakieś narzędzie na chwilę znów umożliwi jego odczyt.
Mały, ale ważny szczegół: czegokolwiek używasz, w tym Disk Drill, nie odzyskuj plików z powrotem na ten sam uszkodzony dysk. Użyj osobnego, sprawnego dysku z dużą ilością wolnego miejsca, ponieważ zapisywanie odzyskanych danych na uszkadzającym się dysku może nadpisać to, co nadal próbujesz uratować.